Driehoek

NEN 3140 / 3840

 

Werken met of aan elektrische objecten brengt een zeker risico met zich mee. Een elektrische schok, elektrische verbranding, vlambogen, brand en ontploffing kan letsel veroorzaken. Bedrijven en instellingen met personeel in dienst moeten ervoor zorgen dat er veilig gewerkt kan worden. In alle situaties waarin er sprake is van een werkgever werknemer relatie is de Arbeidsomstandighedenwet en het Arbeidsomstandighedenbesluit van toepassing. Voor elektrische installaties en het werken aan installaties zijn twee artikelen (3.4 en 3.5) in het Arbobesluit van toepassing. Deze twee artikelen stellen in verkorte vorm:

  • elektrische installaties zijn veilig (3.4);
  • werkzaamheden aan, met en nabij installaties worden veilig uitgevoerd (3.5).

Wordt door een werkgever geen invulling gegeven aan deze twee artikelen, dan loopt de werkgever het risico dat hij bij een ongeval niet uit kan leggen wat hij heeft gedaan om het ongeval te voorkomen. De werkgever kan om invulling aan deze twee artikelen te geven, gebruik maken van normen.

De NEN 3140, "Bedrijfsvoering van elektrische installaties - Laagspanning", is de Nederlandse norm (NEN) voor veilige bedrijfsvoering van werkzaamheden nabij, aan of met elektrische installaties, machines en gereedschappen in het laagspanningsgebied (<= 1000 volt wisselspanning).

De NEN 3140 is de Nederlandse aanvulling op de Algemene bepalingen van de (Europese) norm NEN-EN 50110. Voor het hoogspanningsgebied is de NEN 3840 samen met de NEN-EN 50110 van toepassing.

Voor de bedrijfsvoering van elektrische laagspanningsinstallaties is dat NEN 3140. Werknemers dienen zich hieraan te houden. Werkgevers dienen aan te tonen dat alles in het werk gesteld is dit mogelijk te maken. Werkgevers kunnen dit aantonen door hun elektrische objecten periodiek aan een keuring te onderwerpen. Keuringen worden uitgevoerd door speciaal daarvoor opgeleide personen.

Keuringstermijnen inspecties

Het interval tussen de inspecties, de zogenaamde keuringstermijnen, worden bepaald door de installatieverantwoordelijke (de IV-er) van een bedrijf en doet dat aan de hand van de betreffende tabel uit de NEN3140. De IV-er zal dit op papier moeten vastleggen. Wat en wanneer dit gaat gebeuren wordt ook beschreven. De berekeningen kunnen per bedrijf zeer sterk verschillen. Heel vaak is dan toch de gemiddelde uitkomst:

  • bedrijfsinstallaties eens in de 5 jaar;
  • grote machines afhankelijk van het gebruik: 1 tot enkele jaren;
  • kantoormaterieel zoals computer apparatuur: 3 jaar;
  • elektrische arbeidsmiddelen - waar deze zich ook bevinden, in een werkplaats, keuken, kantine, klussenbus of waar dan ook - elk jaar. Bij intensief gebruik kan de termijn frequenter zijn!

Elektrische arbeidsmiddelen zijn bijvoorbeeld: boormachines, koffiezetapparaten, koelkasten, haakse slijpers, verlengsnoeren, stofzuigers, magnetrons, haarföhnen, tafelcontactdozen, laders van accuboormachines, haspels, verlengkabels, zaagmachines en ovens. Populair gezegd: Overal waar een stekker aanzit. Zowel 230 volt als 400 volt.